AHŞAP OYMACILIĞI

AHŞAP OYMACILIĞI

Erken Osmanlı döneminde Selçuklu döneminden gelen ağaç işçiliklerine yeni teknikler ilave edilmiştir. Buradaki yenilik ahşap üzerine sedef, bağa ve fildişi gibi maddelerin kakılmasıyla meydana gelen kakma tekniğidir. Ağaç geçme ve ağaç renklendirmek amacıyla kakmalar doğmuştur. Ağaç üzerine değişik renk ve cins ağaçlarla kakma yapıldığı gibi esas olarak bağa, fildişi, altın, gümüş gibi kıymetli taşlar kakılmıştır. Ağaç işçiliğinin sanat olarak tanımlanması, yapıların mimari elamanlarla süslenmesinden doğmuş olup, Osmanlılar bunu en yüksek seviyeye ulaştırmışlardır. Yumuşaklık derecesine göre şimşir, ıhlamur, meşe, ceviz, elma, armut, sedir ve abanoz ağaçlarından yararlanmışlardır.

Osmanlı Sanatında, Selçukluların kullandığı oyma ve şebekeli oymadan başka, geçme ve künde kari tekniği de geniş ölçüde uygulanmıştır. Sedef, bağa, fildişi ve hatta altın, gümüş gibi yardımcı maddelerin kakılmasıyla daha zengin, daha değişik bir ağaç işçiliği yaratılmıştır.
Osmanlı ağaç işçiliğinin en büyük özelliği, oyma tekniğinin yanında geçme tekniğinin de kullanılmış olmasıdır. Kapılar, pencereler ve dolap kapakları geçme; rahle, çekmece, Kur\’an muhafazaları ise kakma olarak yapılmaya başlanmıştır.

Osmanlı ağaç işçiliğinde bezeme olarak Rumili kompozisyonların yanı sıra sık sık çiçek motifleri de kullanılmaya başlanmıştır. 16. Yüzyıldan sonraki bezemeler, çinilerdeki bezemeler gibi daha karışık bir görünüm kazanmıştır. 17. Yüzyıl ağaç işlerinde 16.yüzyılda görülen şekiller aynen devam etmiştir. Bezemede yeni yeni örneklerde ortaya çıkmıştır. Bu yüzyılda sadelikten yavaş yavaş uzaklaşılarak, hareketli, daha göz doldurucu bir bezemeye yönelmiştir.

18.yüzyılda ağaç işlerine uygulanan sedef, bağa, fildişi gibi maddelerle örnekler daha da renkli bir görünüm kazanmıştır. Bu yüzyılda, Türk Sanatının hemen hemen her dalında dikkat çeken Barok ve rokoko etkileri, ağaç işlerinde de kendini göstermiştir. Sonuç olarak Türk ağaç işleri kendi özelliğini yitirerek Avrupa sanatının etkisi altında kalmıştır.

Yazan: Çağlar ERBEK

Etiketler: oymacılık,ahşap,mac art, mac art designo
Ocak 10, 2021
Listeye dön